Fietsambassadeur Wiertsema & Partners

Dit artikel hoort bij: Specials 06

“Iedereen op een gloednieuwe e-bike!”

Medewerkers Wiertsema staan in vorm van getal 40

Het is een ongekend cadeau: onlangs werden alle 110 medewerkers van geotechnisch ingenieursbureau Wiertsema & Partners verrast met een gloednieuwe e-bike. Met het unieke ‘jubileumcadeau’ vanwege het 40-jarig bestaan van het Groningse bedrijf is het uiteindelijke doel volgens directeur Kees-Jan der Made zeker nog niet bereikt. Want hoe zorg je ervoor dat die glimmende e-bikes ook blijvend worden gebruikt?

Profiel Wiertsema & Partners

Wiertsema & Partners is een toonaangevend geotechnisch ingenieursbureau, gevestigd in het Groningse Tolbert. Met 110 werknemers is het bedrijf actief op het gebied van grondmechanica en milieu, veldonderzoek, geotechnisch laboratoriumonderzoek (eigen laboratorium) en geomonitoring voor woningbouw, utiliteitsbouw, civiele projecten, dijkversterking, de petrochemische industrie en de energiemarkt.
Het percentage werknemers dat fietsend naar het werk komt, is in de zomer van 2019 10%.
Dit zal naar verwachting verdubbelen.

Regelingen om fietsen te stimuleren

  • Een nieuwe e-bike voor alle medewerkers.

  • Verzekering tegen diefstal en schade.

  • Afspraken met  de lokale fietsenwinkel over service en onderhoud.

  • Gebruik van de fiets kost medewerkers niks extra’s.

Voorzieningen

  • Overdekte fietsenstallingen met oplaadmogelijkheden op het eigen terrein (ruimte wordt aangepast).

  • Douches en ruimte om kleding te drogen.

Acties en communicatie

  • Challenges om personeel uit de auto en op de fiets te krijgen/houden.

  • Overleg met gemeentes over betere fietspaden voor woon-werkverkeer in de regio.

  • Fiets-weggeefactie breed uitdragen via fietsambassadeurschap en andere media (onder andere ANWB).

Het was zo’n actie die aan alle kanten klopt, zegt Van der Made, nog altijd nagenietend. Op 13 september gingen alle medewerkers met elkaar op pad naar een onbekende bestemming. Wat ze niet wisten, was dat er in Heerenveen  voor iedereen een gloednieuwe Sparta e-bike klaarstond, compleet afgemonteerd, voorzien van een bedrijfslogo en voor ieder individueel op maat gemaakt. Dat besef drong pas door na het zien van een vlog van staatssecretaris Stientje van Veldhoven (IenW), die het bedrijf feliciteerde en verwelkomde als nieuwe ‘fietsambassadeur’ van IenW. “Geweldig om die verraste gezichten te zien”, aldus Van der Made. “Iedereen was blij, iedereen vond het een geweldig idee. We zijn als bedrijf bewust bezig met duurzaamheid en het milieu, met het beperken van onze CO2-footprint. Dit leeft bij veel van onze medewerkers en ons werk wordt nu ook ‘geraakt’ door de stikstofproblematiek. We hoefden niemand uit te leggen waarom we dit doen.”

Wild plan

Het eerste ‘wilde’ plan voor een gratis fiets voor iedereen ontstond ongeveer een jaar geleden.  De logistieke operatie werd binnen drie maanden geregeld, vertelt Tjitske Aans, verantwoordelijk voor Marketing & Communicatie bij het bedrijf en nauw betrokken bij het fietsplan. Dat betekende nogal een uitdaging, ook al omdat fietsfabrieken en -winkels (fietsenwinkel De Vries Tweewielers in Tolbert verzorgt de reparaties en onderhoud) nog nooit 110 fietsen op maat in één keer op dezelfde dag bij een bedrijf hadden bezorgd. Voor de overhandiging moesten uiteraard ook de financiële consequenties (een fiscaalvriendelijke oplossing, zodat de nieuwe fiets de medewerkers niks kost) goed worden doorgerekend.

Logistiek

Tjitske Aans is zelf een van de medewerkers die dolblij is met haar nieuwe aanwinst. “Logistiek is het voor mij niet te doen – ik moet ’s ochtends eerst mijn kinderen wegbrengen – om op een gewone fiets 18 km van mijn huis naar Tolbert te reizen, dat kost me gewoon te veel tijd. Maar met de nieuwe e-bike ga ik zeker proberen om twee keer per week naar het werk te fietsen; dat kan prima.’’

Dat laatste geldt voor de meeste collega’s, van wie het merendeel binnen een straal van 20 kilometer van het bedrijf woont, zegt Van der Made. “Zelf woon ik ongeveer 25 kilometer van Tolbert. Ik ben helemaal niet zo’n fietsfanaat, maar met een e-bike is die afstand makkelijk te overbruggen.’’ Dat ondervonden de collega’s direct bij de ‘vuurdoop’ op 13 september. “We zijn op onze e-bikes teruggefietst van Heerenveen naar Tobert, dat is 40 kilometer. Iedereen heeft dus direct aan den lijve ondervonden dat je zulke afstanden fluitend aflegt; het bewijs is geleverd.’’

Startsein

De weggeefactie was dus een daverend succes, maar ook het startsein voor de volgende uitdaging. Van der Made: “We hebben nog veel te doen. Het aandeel medewerkers dat op de fiets kwam, lag op zo’n tien procent. Ik verwacht dat dat percentage zeker verdubbelt, maar we zullen ook acties moeten ondernemen, zoals challenges om mensen uit de auto en op de fiets te krijgen. Daarover zijn we nu aan het nadenken.” En daarbij hoopt Van der Made op hulp van ‘gelijkgestemden’. “Omdat we nu fietsambassadeur zijn, verwacht ik van andere bedrijven nog veel te kunnen leren, ik zie uit naar het eerste overleg met collega-fietsambassadeurs. We zijn heel benieuwd naar hun ervaringen, en naar wat wel en niet werkt.’’

In elk geval moet aan de facilitaire kant - al was het maar om te voorkomen dat de gloednieuwe e-bikes op termijn staan weg te roesten in schuurtjes - nog het een en ander gebeuren. Zo zal de fietsenstalling, inclusief oplaadpunten, worden aangepast, en wordt nagedacht over zonnepanelen en faciliteiten als extra douches en kleedruimte.

Portret geinterviewden Wiertsema

Boost

Hoewel de fietsactie nog erg recent is, merken Van der Made en Aans wel dat het een positieve boost geeft. De mails en complimenten van klanten en collegabedrijven stromen binnen. Nog belangrijker vinden Van der Made en Aans dat de actie naadloos aansluit bij de sociale missie van het bedrijf: ‘zorg goed voor je mensen’. “We hebben gelukkig weinig verloop onder het personeel, dat we in de meeste gevallen zelf hebben opgeleid. Het liefst zien we dat onze mensen tot hun pensioen bij ons blijven werken, dat ze fit blijven, en daar past deze actie ook prima bij’’, aldus Van der Made.

Daarvan is Aans ook overtuigd. “Mensen die fietsen, zijn fitter en productiever dan niet-fietsers. Dat merk ik ook zelf: lekker in de buitenlucht fietsen na je werk, een fris hoofd, vitamine D, dat is heerlijk. Dat zullen we nog nadrukkelijker gaan uitdragen.’’

“Autogebruik verbieden werkt averechts. Wij geloven meer in positief stimuleren.”

Vrachtwagenchauffeurs

En dat frisse hoofd geldt niet alleen voor woon-werkverkeer van forenzen, zegt Van der Made. “Wij rijden veel met vrachtwagens, onze chauffeurs kunnen prima een e-bike meenemen. Een voorbeeld: als een chauffeur drie dagen in Tiel of Amsterdam aan het werk is, pakt hij voor de overnachtingen een hotel. De vrachtwagen blijft dan achter op een afgesloten terrein, waarna de chauffeur naar z’n slaapplaats fietst. Dat is natuurlijk veel beter dan met een twintigtonner de stad in.”

Met het revolutionaire fietsplan verwacht Van der Made niet direct ‘nieuw werk’, maar imago-technisch gezien is het een schot in de roos. Bij aanbestedingen maakt Wiertsema hiermee bijvoorbeeld een beste beurt. Van der Made: “We werken veel voor overheden. Bij aanbestedingen is steevast één van de punten die meeweegt: wat doet het bedrijf zelf aan duurzaamheid? Dan zullen we ons fietsbeleid zeker noemen.’’

Monitoren

Bij alle pogingen om zoveel mogelijk autokilometers te vervangen door fietskilometers, ziet het bedrijf vooralsnog niks in het actief ontmoedigen van het autogebruik. “Zaken verbieden werkt meestal averechts. Wij geloven meer in positief stimuleren.” En ja, dat is te sturen, denkt Van der Made. “We kunnen monitoren hoeveel kilometers er met onze e-bikes wordt gereden. Zonder dat we de individuele werknemer willen ‘controleren’ kunnen we dus wel bijhouden hoe vaak er gebruik wordt gemaakt van de fietsen.’’
Daarbij verwacht Van der Made niet dat iedere werknemer volgende maand duizenden kilometers op de teller heeft staan. “Het fietsgebruik zal langzamerhand toenemen, verwacht ik, juist ook omdat we nog in de fase zitten van het bedenken van stimuleringsacties. Niet alles hoeft direct perfect te gaan, we willen graag blijven groeien.’’

Logo fietsambassadeur

Meedoen?

Meld u aan voor Kies de Fiets! en ontdek de potentiële groei van het aantal fietsforensen in uw organisatie.