Gezond en veilig werk

Problematiek en doel

Om veilig en gezond werken te borgen, zijn vereist: systematische aanpak van de arbozorg en de aanwezigheid van deskundigen, zoals preventiemedewerkers en bedrijfsartsen. De Inspectie houdt toezicht op naleving van de arbozorgbepalingen. Uit analyse van monitorgegevens blijkt dat het naleven van de kernbepalingen ook feitelijk leidt tot beter beheerste arbeidsrisico’s in bedrijven.

In opdracht van de Inspectie zocht het Nederlands Forensisch Instituut in 2016 uit welke kernbepalingen het meest voorspellend zijn. Het hebben van een Risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) met plan van aanpak en bij arbobeleid betrokken medewerkers, hebben de meest voorspellende waarde. Daarmee is niet gezegd dat de andere bepalingen onbelangrijk zijn. Als aan alle zeven systeembepalingen wordt voldaan, is de kans dat bedrijven de arbeidsrisico’s goed beheersen negentig procent.

Om de langlopende, geleidelijk dalende trend in de naleving van deze bepalingen te stoppen, is de Inspectie in 2015 een programma gestart om de naleving van arbozorgbepalingen te verhogen.

Aanpak en resultaten

De Inspectie voert bij risicovolle bedrijven en instellingen inspecties en herinspecties uit, doet onderzoek naar meldingen van beroepsziekten en stimuleert de naleving en kwaliteit van arbozorg. Ze doet dit met behulp van voorlichting en communicatie.

Inspecties

Bij de uitvoering van het programma werkt de Inspectie samen met brancheverenigingen, werkgevers- en werknemersorganisaties (met name in het MKB), specialistische kennisinstituten en de Kamer van Koophandel. In 2016 zijn 830 inspecties uitgevoerd naar de naleving van de kernbepalingen met betrekking tot arbozorg. Bel- en schriftelijke inspecties en bedrijfsbezoeken zorgden voor meer urgentie en stimuleerden de naleving bij de geïnspecteerde bedrijven.

Communicatie

In 2016 zijn afspraken met de Kamer van Koophandel gemaakt over informatievoorziening aan starters over gezond en veilig werken. Aan sectororganisaties zijn nieuwsberichten over uitvoering van inspecties aangeboden.

Wetswijziging

In 2016 vond door het ministerie van SZW de voorbereiding plaats van de wetswijziging Toekomst Arbeidsgerelateerde Zorg. De Inspectie was hierbij betrokken. Zij verwacht dat deze wetswijziging bijdraagt aan betere borging van veilig en gezond werken en verdere verbetering van de naleving. Met het oog op de wetswijziging is er door het ministerie van SZW een gezamenlijke communicatieaanpak ontwikkeld over bestaande elementen in de Arbowet en de op handen zijnde wijzigingen in de Arbowet. Dit is door het ministerie van SZW voorbereid met een werkgroep van sociale partners, kenniscentra en vertegenwoordigers van onder andere arbodiensten, bedrijfsartsen en preventiemedewerkers.

Verbeterde naleving arbozorgbepalingen

Door het toezicht en de inzet van alle betrokken partijen worden de arbozorgbepalingen sinds 2015 (iets) beter nageleefd. Dit blijkt uit de monitor Arbo in Bedrijf 2016 van de Inspectie. Ook de Arbobalans – de tweejaarlijks publicatie van TNO – laat dit zien. Aannemelijk is dat hernieuwde aandacht ook de kwaliteit van arbozorg in bedrijven heeft bevorderd.