Organisatie ontwikkeling

De Inspectie wil een moderne en wendbare organisatie zijn waar met een programmatische en projectmatige werkwijze integraal en flexibel wordt gewerkt. De Inspectie organiseert haar werk al geruime tijd in programma’s. Deze bereiken maatschappelijke effecten bereiken met de inzet van slimme combinaties van interventies. Programmatisch werken biedt de Inspectie SZW wendbaarheid en flexibiliteit omdat ze daarmee - steeds vanuit een gedegen risicoanalyse – kan inspringen op maatschappelijke ontwikkelingen. Zo kan ze kiezen waarop de capaciteit wordt ingezet en waar samenwerking met externen gezocht moet worden.

De Inspectie SZW heeft haar organisatiestructuur aangepast om het programmatisch werken verder te ondersteunen. Met de invoering van de nieuwe structuur is de basis gelegd voor het werken aan een organisatie waarin verandering soepel opgevangen kan worden. En waar tegelijkertijd vakmanschap centraal staat.

In 2018 investeert de Inspectie fors in vakontwikkeling. Voor alle leidinggevenden is een leiderschapstraject opgesteld, waarbij mens- en resultaatgericht leidinggeven in een veranderende omgeving centraal staat. Daarnaast zet de Inspectie extra in op vakontwikkeling voor alle medewerkers. Naast het werken in programma’s kent de Inspectie vakgroepen en afdelingen. Die werken aan de verdere ontwikkeling van vakmanschap en professionaliteit en aan de kwaliteit, eenduidigheid én innovatie van de werkprocessen. Het vakmanschaptraject sluit steeds meer aan op de meerjarenprogrammering van de Inspectie. Het continue gesprek tussen leidinggevende en medewerker over de match tussen mens en werk - nu en in de toekomst - is hierin leidend.

Human Resource Management

De inspecteurs kunnen in hun werk te maken krijgen met emotionele belasting. Zo praten zij met nabestaanden van dodelijke slachtoffers en spreken zij slachtoffers van uitbuiting of zwaar lichamelijk letsel. Ook bezoeken zij de plaats van ongevallen waar al dan niet stoffelijke overschotten, getraumatiseerde medewerkers of omstanders aanwezig zijn.

Om aandacht te geven aan de emotionele weerbaarheid van inspecteurs heeft de Inspectie SZW het Instituut voor Psychotrauma (IVP) in de arm genomen. Inspecteurs die gedurende langere tijd te maken krijgen met potentieel traumatische situaties krijgen naast voorlichting ook een mental check up (MCU) aangeboden. Deze MCU leidt tot een advies op maat waarmee de inspecteur haar of zijn emotionele weerbaarheid op peil kan brengen of vergroten.

Daarnaast krijgen leidinggevenden een opleiding om overbelasting te signaleren en te zorgen voor eventuele nazorg. Deze voorziening komt bovenop het bestaande systeem van collegiale bedrijfsopvang. Elk operationeel team heeft één of meerdere collega’s die is/zijn opgeleid om medewerkers die geconfronteerd worden met schokkende gebeurtenissen, op te vangen. Daar waar nodig wordt doorverwezen naar professionele hulp.

Informatievoorziening: datagedreven toezicht

De Inspectie bereikt haar huidige en toekomstige doelen uitsluitend als zij beschikt over een adequate informatievoorziening. De informatiehuishouding wordt vanuit een solide basis verder ontwikkeld. Bruikbaarheid, continuïteit, veiligheid en privacy hebben hierbij de hoogste prioriteit.

De Inspectie streeft een efficiënte uitvoering van haar werkzaamheden na. Ze richt zich zoveel mogelijk op de grootste risico’s. Het koppelen van de eigen data aan die van andere diensten wordt daarbij steeds belangrijker. Dankzij de toenemende digitalisering kan de Inspectie ook steeds meer informatiewaarde halen uit openbare bronnen.

Door het inzetten van nieuwe analysetechnieken (data science) ontwikkelt de Inspectie profielen van overtreders en kwetsbare groepen, licht ze bedrijfsprocessen door, en houdt ze zichzelf een spiegel voor om blinde vlekken in de inspectieactiviteiten op te sporen.

De Inspectie is zich bewust van de risico’s die dergelijke grootschalige gegevensverwerkingen kunnen vormen voor de persoonlijke levenssfeer. De eerbiediging daarvan en het strikt binnen de wettelijke kaders opereren zijn voor de Inspectie dan ook de hoeksteen van datagedreven toezicht.

Formatie en budget

Het regeerakkoord heeft heldere politieke keuzes gemaakt: "Er wordt 50 miljoen euro per jaar vrijgemaakt voor de handhavingsketen van de Inspectie SZW, conform het Inspectie Control Framework" (ICF)1.

Dit bedrag wordt - geleidelijk oplopend naar 2022 - vrijgemaakt voor versterking van de handhavingketen. Beginnend met 13 miljoen euro in 2018, 25 miljoen euro in 2019, 31 miljoen euro in 2020, 38 miljoen euro in 2021 en 50 miljoen euro structureel vanaf 2022.

De investering in de handhavingsketen betekent een uitdagende uitbreiding. Die voortvarend wordt opgepakt:

  • In de begroting van SZW voor 2018 zijn kengetallen opgenomen voor het ICF. In dit jaarplan wordt diezelfde tabel met kengetallen opgenomen, nu voorzien van de ramingen voor 2018 en verdere jaren.
  • Meteen nadat het regeerakkoord openbaar werd, is door het ministerie van SZW een aantal besluiten genomen over de aanwending van de middelen en is gestart met versterking van de voor de uitbreiding meest benodigde vakdisciplines binnen het ministerie.
  • Een nota van wijziging op de begroting SZW 2018 is opgesteld (waardoor middelen van de aanvullende post bij Financiën naar de SZW begroting overgaan). De middelen komen zo vanaf begin 2018 beschikbaar.

De middelen uit het regeerakkoord betekent concrete inzet door de Inspectie SZW op de vier doelen die in het ICF staan benoemd:

  1. Herstellen van de balans tussen ongevalonderzoek en ander reactief werk en risicogerichte actieve programmering.
  2. Brzo: vergroten van de capaciteit om met Brzo-partners meer gezamenlijk te inspecteren.
  3. Intelligencegestuurd werken: investeren in meer gezamenlijke data-analyse met andere bedrijveninspecties.
  4. Arbeidsuitbuiting/oneerlijk werk: vergroten capaciteit om uitbuiting, onderbetaling en andere arbeidsmarktfraude aan te pakken.


Bovengenoemde versterking van de Inspectie staat niet op zich zelf, maar zal plaatsvinden in samenhang met een vijftal zaken:

  1. Het proces van meerjarenplanning. Het ICF beschrijft de werkwijze van de Inspectie om periodiek een risico-inventarisatie en omgevingsanalyse te maken die leiden tot een vierjarige programmaring. In 2018 wordt een nieuw meerjarenplan Inspectie SZW 2019-2022 opgesteld.
  2. Het ICF identificeert de noodzaak om periodiek (iedere twee jaar) de balans tussen preventief en reactief werk op te maken.
  3. Het regeerakkoord bevat een passage over de impuls voor data-analyse misbruik sociale uitkeringen. Het ministerie van SZW heeft de concrete uitwerking van de passage ter hand genomen en zal dit in samenhang met het ICF doen.
  4. Het regeerakkoord geeft aan dat het Actieplan Arbeidsmarktdiscriminatie een vervolg krijgt. Ook dit wordt opgepakt door het ministerie van SZW, in relatie tot het huidige, nu nog tijdelijke, arbeidsdicriminatieteam bij de Inspectie SZW.
  5. Wat betreft blootstelling aan gevaarlijke stoffen is in relatie tot het ICF en de lessen van Dupont het mogelijk instellen van een gespecialiseerd team benoemd. Dit wordt meegenomen in het meerjarenplan 2019 - 2022 van de Inspectie SZW. In dit jaarplan en in de verantwoordingsdocumenten van de Inspectie zal inzicht in de besteding van 50 miljoen euro worden gegeven. Inclusief dat deel van de middelen die door andere schakels in de handhavingsketen worden besteed.

Uitvoering regeerakkoord in 2018

Om de opdracht van het regeerakkoord uit te voeren, wordt onderscheid gemaakt tussen de tranche 2018 en de verdere jaren. Dit houdt verband met het feit dat op een aantal terreinen eerst ‘het fundament verstevigd moet worden voordat er verdiepingen kunnen worden gebouwd’. De aanwending van de middelen heeft, door ‘frontloading’ van de versterking aan de juridische en beleidsmatige kant, in 2018 een andere verdeling dan in de daaropvolgende jaren.

Dit betekent concreet het volgende:

Frontloading: versterking fundament; uitgaven in 2018  

1. Juridisch/beleidsmatig

3,4 mln

2. Beleidsondersteunend budget*

1,0 mln

3. Financial control/ HRM/ communicatie

1,4 mln

4. Data analisten/scientists Landelijke Stuurgroep Interventieteams (LSI)**

1,0 mln

* Betreft financiering interventies in programma’s van beleidsdirecties van ministerie SZW of Inspectie SZW (geen uitgaven voor personeel).

** In de LSI werken partijen als politie, belastingdienst, OM, IND, UWV, SVB, gemeenten etcetera en de Inspectie SZW samen. Extra analyse capaciteit is voor wijkgerichte aanpakken in gemeenten en landelijke interventieteams.

Afgezien van het beleidsondersteunend budget, betreft de uitbreiding vooral versterking van de professionele organisatie. De post ‘juridisch/beleidsmatig’ betreft vooral versterking van het ministerie van SZW voor het verder uitwerken van het brede SZW handhavingsbeleid en het verstevigen van het sluitstuk van handhaving (bezwaar en beroep). De derde en vierde post zijn vooral versterkingen binnen de Inspectie. Deze versterkingen zijn nodig om groei aan te kunnen van de voor de inspectieprogramma’s benodigde disciplines binnen de Inspectie (inspecteurs, rechercheurs, analisten, inspectieondersteuning, informatiedeskundigen, ICT, projectleiders, handhavingsspecialisten, boeteopleggers etc). Deze uitbreiding bedraagt 6,2 mln euro.

Inspecteurs, rechercheurs, analisten, inspectieondersteuning, informatiedeskundigen, ICT, projectleiders, handhavingsspecialisten, boeteopleggers etc.

6,2 mln

Totaal (2018)

13 mln

Uitvoering regeerakkoord in 2019 en verder

Nadat de frontloading is voltooid, verschuift in de jaren na 2018 de verhouding in de uitbreiding nog veel sterker naar de voor de Inspectieprogramma’s benodigde disciplines (inspecteurs, rechercheurs, analisten, inspectieondersteuning, informatiedeskundigen, projectleiders, ICT, handhavingspecialisten, boeteopleggers etcetera).

Voorziene structurele opbouw vanaf 2019  
Uitgaven in euro's  
Juridisch/beleidsmatig 3,4 mln
Beleidsondersteunend budget 1,0 mln

Financial control/ HRM/ communicatie

1,6 mln

Data analisten/scientists LSI

1,0 mln

Overige disciplines Inspectie SZW (inspecteurs, rechercheurs, analisten, inspectieondersteuning, informatiedeskundigen, ICT, projectleiders, handhavingspecialisten, boeteopleggers etc.)

43,2 mln

Totaal (structureel vanaf 2022)

50,0 mln

Bovenstaande tabellen geven de globale verdeling weer over de schakels en disciplines in de handhavingketen. Binnen de Inspectie is de verdeling van de middelen conform de doelen benoemd in het ICF:

  • Voor het doel eerlijk werk: 75%.
  • Voor het doel gezond en veilig werk, algemeen: 10%
  • Voor het doel veilig en gezond, Brzo: 5%
  • Versterking datagericht werken: 10%.

Deze verhoudingen tussen de doelen kunnen voor de structurele situatie anders uitvallen als gevolg van toekomstige ontwikkelingen die van invloed zijn op de inzet door de Inspectie SZW en voortvloeien uit de periodieke risico-inventarisatie en omgevingsanalyse van de Inspectie SZW en daarmee samenhangend de meerjarenplannen van de Inspectie. Daarnaast dienen nog een aantal zaken verder uitgewerkt te worden in samenhang met het ICF. Dit betreffen de in het regeerakkoord benoemde impulsen op het terrein van data-analyse misbruik sociale uitkeringen en op het terrein van arbeidsmarktdiscriminatie. Ook wordt in relatie tot het ICF en de lessen van Dupont het mogelijk instellen van een gespecialiseerd team bezien.

De te maken keuzes en gevolgen zullen in de jaarplan- en jaarverslagcyclus worden belicht.

Ten opzichte van de staande organisatie van de Inspectie komt de uitbreiding bij volledige besteding van de middelen uit het regeerakkoord ruwweg uit op een procentuele intensivering van de huidige programma’s voor:

  • Eerlijk werk: + circa 60%
  • Gezond en Veilig werk: + circa 10%
  • Bedrijven met gevaarlijke stoffen (waaronder Brzo): + circa 30%
  • Datagericht werken: + circa 40%

De procentueel verschillende omvang van de uitbreidingen zijn van invloed op de termijn waarbinnen de beoogde doelen worden bereikt. Voor gezond en veilig werken en Brzo is het streven om de capaciteitsuitbreiding binnen 2 jaar af te ronden. Voor eerlijk werk en datagericht werken vindt de uitbreiding plaats tot 2022.

Doorlooptijd van werving, selectie, screening, opleiding etc. maakt dat - als vuistregel - de uitgaven voor extra capaciteit in jaar n, in het daaropvolgende jaar n + 1 tot operationele inzet leidt. Voor het behalen van de doelen van het ICF op het vlak van gezond en veilig werken en Brzo betekent de beoogde uitbreiding - in combinatie met de genoemde vuistregel - voor operationele inzet dat gestreefd wordt naar realisatie van de doelen eind 2020. Voor eerlijk werk en datagericht werken wordt gestreefd naar het afronden van de capaciteitsuitbreiding binnen 5 jaar en - gelet op de vuistregel voor operationele inzet - realisatie van de doelen eind 2023. In de volgende paragraaf over kerncijfers wordt dit nader toegelicht.

Zoals aangegeven, wordt de intensivering doorgevoerd conform het ICF, dat daarmee het kader vormt en ook invult welke zaken wel en niet wijzigen. Het ICF beschrijft de werkwijze en afwegingsprocessen bij het ministerie SZW en de Inspectie, zoals het gebruik door de Inspectie van risico-analyse, omgevingsanalyse, meerjarige programmering, bepaling en inzet van een mix aan instrumenten. Het beschrijft ook de inpassing daarvan binnen de totale set aan instrumenten van het ministerie van SZW. Kort gezegd: alles wat reeds als goed is beoordeeld (zie bijvoorbeeld de doorlichting vorig jaar door ABD topconsult) blijft en biedt ankers bij de groei.

Onderstaande tabel vat de budgettaire reeks uit het regeerakkoord samen:

Middelen regeerakkoord (* 1 mln.)

2018 2019 2020 2021 2022
Ministerie SZW (totaal) 13 25 31 38 50
Handhavingsketen departement 3,4 3,4 3,4 3,4 3,4
Beleidsondersteunend budget 1,0 1,0 1,0 1,0 1,0
Handhavingsketen Inspectie SZW 8,6 20,6 26,6 33,6 45,6

Formatie

Wat betreft de personele sterkte dient onderscheid te worden gemaakt tussen de formatie zoals die blijkt uit het Organisatie en Formatieplan (O en F plan) van de Inspectie (zoals meest recent vastgelegd in juli 2017) en de daadwerkelijke bezetting.

Ten aanzien van de formatie is - in samenspraak met de Ondernemingsraad van de Inspectie SZW - overeengekomen om in 2018 tot een formele aanpassing van het O en F plan te komen, inclusief het adviestraject met de Ondernemingsraad.

Om het opschalen van de handhavingsketen niet te laten wachten op een formele aanpassing, betekent de uitbreiding in 2018 dat de bezetting boven de bestaande formatie uit zal gaan. Dit is als tijdelijke situatie niet bezwaarlijk, daar de financiële dekking voorhanden is. Onderstaand overzicht geeft de formatieve informatie, exclusief de werving naar aanleiding van de middelen uit het regeerakkoord.

De vastgestelde formatie 2018 daalt als gevolg van het laatste stukje van de Taakstelling Rutte II met 2 fte. Door het per 1 januari 2018 beëindigen van de business cases naar gefingeerde dienstverbanden en georganiseerde uitkeringsfraude neemt de tijdelijke formatie 2018 af met 22 fte. In opdracht van het ministerie van VWS doet de Inspectie onderzoek naar fraude in de zorg. Deze is in 2017 geëvalueerd door VWS met alle betrokken partijen. Naar aanleiding daarvan is door de minister van VWS besloten deze werkzaamheden structureel bij de Inspectie SZW te beleggen. De formatie die hiermee gemoeid gaat en die de afgelopen jaren is opgebouwd tot 67,5 fte, wordt daarmee structureel.

Formatie Inspectie SZW – excl. werving nav middelen regeerakkoord

2017 2018 2019 2020 2021

Formatie vast

1.064,1 1.062,1 1.062,1 1.062,1 1.062,1
Tijdelijke formatie 25,0 3,0 3,0 3,0 3,0
Formatie opsporing tbv VWS 67,5 67,5 67,5 67,5 67,5
Totaal 1.156,6 1.132,6 1.132,6 1.132,6

1.132,6

Formatie Inspectie SZW – incl. werving nav middelen regeerakkoord

2017 2018 2019 2020 2021 2022 e.v.
Formatie vast

1.064,10

1.062,10

1.062,10

1.062,10

1.062,10

1.062,10

Tijdelijke formatie 25 3 3 3 3 3
Formatie opsporing tbv VWS 67,5 67,5 67,5 67,5 67,5 67,5
Totaal

1.156,60

1.132,60

1.132,60

1.132,60

1.132,60

1.132,60

Indicatie werving per jaar   66 110 50 60 120
Indicatie formatie Inspectie SZW totaal

1.156,60

1.198,60

1.308,60

1.358,60

1.418,60

1.538,60

Budget


De uitgaven van de Inspectie bestaan voornamelijk uit personeelskosten. Overige kosten zijn voor huisvesting, ICT, materieel en dienstreizen. De komende jaren ontwikkelen de beschikbare middelen zich (zonder de additionele middelen uit het RA) als volgt:

Budget Inspectie SZW – excl. middelen regeerakkoord (x € 1 mln)

2017 2018 2019 2020 2021
Totaal ^ 108,9 102,3 101,3 100,9 100,5

W.v. Ambtelijk Personeel

87,6 85,5 84,4 84,3 84,3

^ Exclusief tijdelijke middelen uit onder andere het Handhavingsbudget en de binnen het departement beschikbare middelen voor ICT.

Budget Inspectie SZW – incl. middelen regeerakkoord (x € 1 mln)

2017 2018 2019 2020 2021 2022 e.v.
Totaal ^ 108,9 110,9 121,9 127,5 134,1 146,1
W.v. Ambtelijk Personeel 87,6 92,1 102 107 112,9 124,9

1Het Inspectie Control Framework is door SZW opgesteld om politieke keuzes te faciliteren en is in mei 2017 aan de Tweede Kamer aangeboden. TK 2017, 34 550 XVV, nr 74.